ฟู้ดเทค

4 เทรนด์ธุรกิจอาหาร และฟู้ดเทคในจีน

จีน ไม่ได้โดดเด่นแค่นวัตกรรมด้านใดด้านหนึ่งเพียงอย่างเดียว ธุรกิจประเภทต่างๆ ที่อิงกับเทคโนโลยีด้านอาหาร หรือที่เรียกกันว่า ฟู้ดเทค ( Foodtech ) ก็เป็นอีกสาขาที่พญามังกรตัวนี้ ก้าวหน้าไม่แพ้ใครเช่นกัน

AgFunder และ Bits x Bites กองทุน Venture Captial เผยรายงานว่า ในปี 2018 สตาร์ทอัพสายอาหารและเกษตรกรรมของจีน ได้รับทุนสนับสนุนเป็นเงินถึง 5,800 ล้านดอลลลาร์ (1.8 แสนล้านบาท) เพิ่มขึ้นจากปีก่อน ถึง 222%

ตัวเลขการระดมทุนอาจไม่ใช่คำตอบของทุกอย่าง เพราะวงการสตาร์ทอัพในจีนนั้น มีตัวอย่างให้เห็นมาแล้ว สำหรับบริษัทที่มาเร็วไปเร็ว

ในจีนนั้นมีความพยายามนำเทคโนโลยีมาใช้จัดการ pain point ตลอด แต่เมื่อนักลงทุนพบว่าสิ่งที่นำเสนอนั้นแก้ปัญหาไม่ได้จริง หรือไม่น่าจะทำกำไรได้ ธุรกิจนั้นๆก็จะถูกมองข้ามทันที

“สตาร์ทอัพ ฟู้ดเทค ที่จะอยู่รอดได้อย่างยั่งยืนนั้น ต้องเข้าใจปัญหาของซัพพลายเชนในธุรกิจอาหารจริงๆ และมีวิสัยทัศน์ที่ยาวไกลและชัดเจน” คือความเห็นของ มาทิลดา โฮ ผู้ก่อตั้ง Bits x Bites VC ที่เน้นสนับสนุนสตาร์ทอัพสายฟู้ดเทคโดยตรง

6 นวัตกรรม “ฟู้ดเทค” อาหารแห่งอนาคต

ไปดูกันว่า 4 เทรนด์ที่กำลังขับเคลื่อนอุตสาหกรรมอาหารจีนในปัจจุบัน มีอะไรบ้าง

#1
กลุ่มผู้มีรายได้น้อย = ตลาดใหม่ที่เคยถูกมองข้าม

การเติบโตของกลุ่มชนชั้นกลางตามเมืองใหญ่ของจีน ในช่วงที่ผ่านมา คือตัวจุดกระแสบูมของสตาร์ทอัพและธุรกิจใหม่ๆ เพราะคนกลุ่มนี้มีกำลังซื้อสูง และต้องการสินค้าหรือบริการในระดับพรีเมียม

แต่ในระยะหลัง ก็มีผู้ประกอบการจำนวนหนึ่งเริ่มมองเห็นตลาดอื่นๆ เมื่อคุณภาพชีวิตของกลุ่มผู้มีรายได้น้อยตามเมืองในระดับรองๆ เริ่มพัฒนาขึ้น จนเป็นที่มาของสินค้า/บริการใหม่ๆสำหรับตอบโจทย์คนกลุ่มนี้ ซึ่งเน้น “ความคุ้มค่า” ก่อนความพรีเมียม

เช่น Pinduoduo อีคอมเมิร์ซที่เจาะกลุ่มผู้ซื้อสินค้าขายส่ง ซึ่งประสบความสำเร็จ จนเข้าสู่ตลาดหลักทรัพย์ NASDAQ เมื่อช่วงกลางปีที่แล้ว หรือ Six Walnuts โรงงานผลิตเครื่องดื่มที่เน้นเจาะกลุ่มผู้รายได้น้อยโดยเฉพาะ

#2
แรงหนุนจากกลุ่ม BAT

Meituan ซึ่งครองตลาดดีลิเวอรีในจีน เกินกว่า 50% มีแบ็กอัพชั้นดี อย่าง Tencent

Baidu, Alibaba และ Tencent คือสามยักษ์ใหญ่ด้านเทคโนโลยีของประเทศ ซึ่งทั้งหมดก็มีบทบาทสำคัญในการผลักดันให้ธุรกิจใหม่ๆในสายฟู้ดเทคเติบโตตามไปด้วย

Tencent นั้น เทงบสนับสนุนให้กับ Meituan Dianping สตาร์ทอัพสายเดลิเวอรี ในการระดมทุน Series F เป็นเงินถึง 1.5 พันล้านดอลลาร์ (47,000 ล้านบาท) และอีก 450 ล้านดอลลาร์ (14,000 ล้านดอลลาร์) ใน MissFresh ร้านชำอิเลคทรอนิคส์

ส่วน Alibaba นอกจากจะลงทุนกับ 1919.cn ธุรกิจดีลิเวอรีเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ ถึง 280 ล้านดอลลาร์ (ราว 8,800 ล้านบาท) ในการระดมทุน Series C แล้ว ยังมีส่วนร่วมกับธุรกิจฟู้ดเทคอื่นๆอีกหลายประเภท ทั้งร้านชำอิเลคทรอนิคส์ เว็บไซต์มาร์เก็ตเพลสสำหรับร้านอาหารภัตตาคารโดยเฉพาะ บริการดีลิเวอรีอาหาร ซัพพลายเชน หรือเทคโนโลยีอื่นๆที่ใช้ในร้านอาหาร

เหตุผลสำคัญ นอกจากเป็นกลยุทธ์ในการเพิ่มแทรฟฟิกสู่เว็บไซต์ของตนแล้ว ยังเป็นโอกาสดีในการเก็บข้อมูลพฤติกรรมผู้บริโภค เพื่อนำไปพัฒนาเทคโนโลยีและกลยุทธ์การตลาดใหม่ๆเพื่อตอบโจทย์ผู้บริโภคชาวจีนด้วย

#3
ผู้บริโภคดีมานด์สูง ความอดทนต่ำ

 

Luckin Coffee นำเสนอทางเลือกใหม่สำหรับคอกาแฟ ผู้ไม่ต้องการต่อคิวสั่งถ้วยโปรด

ผลพวงของชีวิตที่รวดเร็วเพราะการสนับสนุนจากเทคโนโลยี ทำให้ผู้บริโภคในจีน มีความอดทนต่ำลงเรื่อยๆ ในการรอรับบริการ หรือแม้แต่ยืนต่อคิวเพื่อเข้าร้านอาหาร สตาร์ทอัพที่ต้องการอยู่ในธุรกิจนี้ จึงต้องตอบโจทย์ได้ตรงใจที่สุด รวดเร็วที่สุด ในราคาที่ถูกที่สุดด้วย

ผู้ให้บริการเดลิเวอรี่ อย่าง MissFresh หรือ Meituan-Dianping ที่ตอบโจทย์ทั้งสามข้อนี้ได้ จึงเติบโตอย่างรวดเร็ว และได้รับความสนใจจากนักลงทุนมากมาย โดยเฉพาะรายหลังที่มีสถิติให้บริการชาวจีนมากกว่า 310 ล้านคนในปีที่ผ่านมา ซึ่งเป็นจำนวนที่มากพอๆกับประชากรสหรัฐฯทั้งประเทศเลยด้วยซ้ำ

ขณะที่ Meiweibuyongdeng ก็เป็นแอพที่ช่วยร่นระยะเวลารอในการเข้าคิว รวมถึงช่วยให้ร้านอาหารต่างๆสามารถจัดการแทรฟฟิกภายในร้านได้ดีขึ้น

และที่น่าจับตาที่สุด คงไม่พ้น Luckin Coffee ซึ่งมาพร้อมกับจุดขายอย่าง digital first ให้ลูกค้าสั่งทุกอย่างผ่านแอพ และแจ้งเตือนทางโทรศัพท์ เมื่อสินค้าเรียบร้อย ก็เติบโตอย่างรวดเร็วภายในเวลาแค่ 20 เดือน จนทำ IPO เข้าสู่ตลาดหุ้นสหรัฐฯเรียบร้อย เมื่อเดือนพฤษภาคมที่ผ่านมา

#4
ความปลอดภัย

ปัจจุบัน ชนชั้นกลางในจีน มีระดับการศึกษาที่สูงขึ้น จึงหันมาใส่ใจเรื่องสุขภาพ และคุณภาพของสิ่งที่บริโภคมากขึ้นด้วย

สารปรุงแต่งในอาหาร สารเคมีในพืชผัก และการปนเปื้อนของแบคทีเรีย คือปัญหาใหญ่ที่ผู้ผลิตอาหารทั่วโลกต้องให้ความสำคัญในฐานะตัวแปรที่ส่งผลต่อสุขภาพของผู้บริโภคโดยตรง ซึ่งน่าจะต้องใช้เวลาอีกพอสมควร กว่าที่เทคโนโลยีด้านการผลิตและควบคุมมาตรฐาน จะสามารถการันตีความสะอาดและปลอดภัยได้ทั่วถึง

เพื่อแก้ไขปัญหานี้ จึงมีผู้ประกอบการก่อตั้งสตาร์ทอัพที่เรียกว่า มิดสตรีม เทค (Midstream Tech) มาทำหน้าที่คล้ายคนกลาง ช่วยพัฒนาและแก้ไขปัญหาเหล่านี้ที่เกิดขึ้นในซัพพลายเชน ในระยะสั้นและระยะกลาง

เช่น Meicai แพลตฟอร์มออนไลน์ที่ช่วยให้เกษตรกรสามารถขายผลผลิตของตนไปสู่ร้านอาหารและภัตตาคารได้ง่ายขึ้น และเพิ่งระดมทุนได้ถึง 450 ล้านดอลลาร์ เป็นดีลใหญ่ที่สุดสำหรับสายฟาร์มเทค Jiuye ผู้ให้บริการโลจิสติกส์และห้องเย็น ที่เพิ่งระดมทุนได้อีก 14 ล้านดอลลาร์ เมื่อเร็วๆนี้ รวมถึงการนำบล็อกเชนมาใช้เพื่อช่วยในการติดตามและตรวจสอบคุณภาพของซัพพลายเชนต่างๆ

AHEAD TAKEAWAY

ความสำคัญของพญามังกรจากแผ่นดินใหญ่ต่อโลกใบนี้นั้น มีมากถึงขนาดต้องมีคำกล่าวว่า “โลกเปลี่ยน เมื่อจีนขยับ”

เพราะคงมีไม่กี่ประเทศที่สามารถต่อกรกับลูกพี่ใหญ่อย่างสหรัฐฯได้อย่างไม่เกรงกลัว เหมือนที่สองฝ่ายกำลังงัดกันในรูปของสงครามการค้าอย่างทุกวันนี้

ความเป็นไปของชาติมหาอำนาจฝั่งตะวันออกรายนี้ ในอุตสาหกรรมอาหาร จึงเป็นเรื่องที่เราไม่ควรมองข้าม เพราะไม่ว่าชีวิตมนุษย์เราจะเปลี่ยนไปขนาดไหน การบริโภคยังคงมีความสำคัญลำดับต้นๆต่อชีวิตอยู่ดี

นอกจากคุณภาพในการผลิต หรือตลาดใหม่ๆแล้ว ประเด็นที่น่าสนใจไม่น้อย คือพฤติกรรมผู้บริโภคในปัจจุบัน (รวมถึงแนวโน้มในอนาคต) ที่จะเริ่มคาดหวังมากขึ้น สวนทางกับความอดทนที่ต่ำลงด้วย

ใครก็ตามที่มองเห็นช่องทางใหม่ๆ และรู้ว่าจะใช้เทคโนโลยีที่มีอยู่ ตอบโจทย์ได้อย่างไร จึงสามารถเติบโตได้ในเวลาอันสั้น

เหมือน Luckin Coffee ที่ช่วยให้ชีวิตของลูกค้า “ง่ายขึ้น” ซึ่งถือเป็นทางเลือกใหม่สำหรับลูกค้าที่ต้องการสินค้า แต่ไม่ต้องการเสียเวลาไปกับการยืนต่อคิวรอตั้งแต่ขั้นตอนการสั่งหรือรอรับสินค้า

ขณะเดียวกัน โจทย์ที่เคยใช้ได้ผล ก็ไม่ได้แปลว่าจะใช้ได้เสมอไป นั่นคือเหตุผลว่าทำไม แม้แต่ผู้นำในตลาดหลายๆราย ไม่เคยหยุดนิ่งอยู่กับที่ เพราะความต้องการของผู้บริโภคนั้นเปลี่ยนแปลงอยู่เสมอนั่นเอง

Starbucks จัดงบ 3 พันล้าน ปั้นสตาร์ทอัพสายรีเทล/ฟู้ดเทค

เรียบเรียงจาก

4 Trends Driving Foodtech Innovation In China

AHEAD ASIA นวัตกรรม ล้ำหน้า

Subscribe to Our Newsletter

Loading
Total
223
Shares
Previous Article
เครือข่าย 5G

อีริคสัน ย้ำ เครือข่าย 5G เทคโนโลยีเปลี่ยนโลก จัดงาน 'Barcelona Unboxed' แสดงศักยภาพ

Next Article
โดรน

ธุรกิจเดลิเวอรีสะเทือน Amazon เปิดตัวโดรนแห่งอนาคต ส่งของถึงมือลูกค้าใน 30 นาที

Related Posts